Od kilku lat krążą po Szczecinku opowieści o tym, jak to powracając z niewoli w twierdzy Magdeburg Józef PIŁSUDSKI zatrzymał się w ówczesnym Szczecinku czyli Neustettin i przy okazji .... podobno nadał naszemu miastu jego dzisiejszą nazwę.
Opowieść tą opublikujemy na naszych stronach w całości.
Ustalenie tego od kiedy, jak długo utrzymuje się polska nazwa naszego miasta - Szczecinek - nie jest wcale łatwe.....



W wydanej w listopadzie 2004 roku książce pt. "Szczecinek - przewodnik historyczny" jej autor, Jerzy Dudź zawarł rozdział o podobnym tytule tzn. "Nazwa Szczecinek - od kiedy ?", ale niestety, polskiemu brzmieniu nazwy naszego miasta nie poświęcił ani wiersza.

Nasz redakcyjny kolega Krzysztof KUCHARSKI zajmuje się tym problemem od dłuższego czasu. Pomagają mu jego przyjaciele oraz niektórzy uczniowie ze szkół, w których uczy historii.

Jak do tej pory efekty tych poszukiwań są niewielkie, ale pozwalają z całą pewnością ustalić, że po roku 1920 nazwa Szczecinek była w powszechnym użytku w Polsce.
Dowodem tego jest odnalezienie przez Krzysztofa Kucharskiego polskiej mapy z lat 20-tych XX-wieku, na której wydrukowana jest nazwa Szczecinek. Mapa zachowała się w złym stanie i niewątpliwie wymaga konserwacji, niemniej uzyskaliśmy możliwość zeskanowania kilku fragmentów, które niżej przedstawiamy.

Brak daty wydania lub unacześnienia mapy każe oprzeć się na zawartych na mapie informacjach. To, że mapa określa obszary plebiscytu narodowościowego pozwala przypuszczać, że mapa pochodzi z okresu przed- lub poplebiscytowego.
Ściślejsze ustalenie będzie możliwe w terminie późniejszym.

Na przedstawionym wyżej fragmencie mapy zawarte są podstawowe informacje umożliwiające jej datowanie, ale jak już wspomnieliśmy sprawdzenie tych informacji jeszcze potrwa.
Zwraca uwagę fakt, że wiele miejscowości dzisiejszego województwa zachodniopomorskiego posiada polskie nazwy oraz że miejscowości na zachód od linii Trzebiatów - Kołobrzeg - Białogród - Połczyn posiadają na ogół niemieckojęzyczne nazwy np. Świdwin to Schievelbein itd. Na tym fragmencie mapy nie widać Szczecinka.

Reprodukcja fragmentu mapy powyżej zawiera także okolice naszego miasta - Szczecinka. Fragment ten w powiększeniu widoczny jest również obok, z lewej strony.
Widoczne są także np. Hamersztyn (ówczesne Hammerstein - dziś Czarne), Berwałd (ówczesne Baerwalde - dziś Barwice), Bublitz - dzisiejsze Bobolice oraz Grzmiąza czyli Grzmiąca.
Miasta Biały Bór nosiło wówczas polską nazwę Białembork.

Trzeba stwierdzić, że jest to jednoznaczny dowód na funkcjonowanie nazwy "Szczecinek" w latach 20-tych XX wieku.
Na kolejnych dwóch stronach, dostępnych po kliknięciu na migający napis "Zobacz" można zapoznać się z południowymi fragmentami obszarów Rzeczpospolitej.
Reprodukcje fragmentów zamieszczamy m.in. także dlatego, że :
1. znajduje się na nim informacja, że mapa wykonana w "Instytucie wojsk. geograficznym w Wiedniu"
2. ukazany jest fragment podziałki mapy (skali)

Pozostaje problem naszego (Redakcji) stosunku do krążącej wśród mieszkańców Szczecinka opowieści - legendy o nadaniu miastu polskiej nazwy "Szczecinek" przez Józefa Piłsudskiego, którą potwierdza mapa - znalezisko Krzysztofa KUCHARSKIEGO.

Nigdy nie kryliśmy naszego braku szacunku do tej postaci historycznej z powodu zbrodni zamachu stanu w maju 1926 roku i związanych z tym zamachem setek śmiertelnych ofiar bratobójczych walk oraz grubo ponad 1 000 ciężko rannych w walkach.

Przypominamy uprzejmie, że przed laty na naszych stronach przedstawiono zamysł budowy pomnika ofiar tej zbrodni , ofiar obrony Konstytucji RP, które nigdy nie doczekały się należnego zadośćuczynienia !

Mimo to, ponieważ docierają do nas również pomysły inscenizacyjno - realizacyjne pomnika twórcy (twórców) nazwy "Szczecinek" - jesteśmy zdania, że dla upamiętnienia tej sprawy pomnik mógłby uświetnić Szczecinek.

Figura Józefa Piłsudskiego wraz z figurą pruskiego obersta tkwiące po łydki w wodach jeziora Trzesiecko, tuż za nimi pruski żołnierz - ordynans, a na brzegu jeziora konny powóz obersta ..... Do tego tryskające strumienie fontanny !
Cudo !

Niewątpliwie w inscenizacjach pomnikowych prymat wiedzie aktualnie miasto Łódź, ale mamy szansę ich wyprzedzić !
Redakcja
data publikacji : 31-12-2004
Karykatura Józefa Piłsudskiego autorstwa Z. Czermańskiego
(fragment rysunku)
Powrót do strony tytułowej GAZETY adres poczty elektronicznej Redakcji :
szczecinecka_gazeta@poczta.onet.pl